Enerji Nedir?
Enerji Nedir?
Günümüzde bilim dünyas?n?n en büyük amac?, insan?n bar?? ve bolluk içinde ya?amas?n? gerçekle?tirebilmek için atomdan enerji sa?lamakt?r. Bu dü?üncenin uygulama alan?na konmas?, insanl???n dü?ünce tarihinde gerçek anlam?yla dev ölçüde bir devrim demektir.
Ünlü bilim adam? Albert Einstein (Ayn?tayn), maddeyi enerji terimleriyle de?erlendiren bir kuram (teori) ortaya koyan ilk bilgindir.Ba?ka türlü söylemek gerekirse, maddenin enerjiye dönü?ebilece?ini göstermi?tir. Bu durumda madde ikinci planda kalm??, fizik dünyas?nda en önemli ?ey enerji olmu?tur.
?imdi de geni? anlam?yla enerjinin ne demek oldu?unu görelim. Enerji,bir cisimde,bir maddede bulunan i? yapabilme yetene?i, ortaya i? ç?karma gücüdür. Bir insanda, bir makinede, yüksek bir yerden akan suda her an için belirli bir i? yapabilme gücü, dolay?s?yla belirli miktarda enerji vard?r. Söz geli?i bir otomobili ele alal?m. Otomobilin motorunun çal??mas? için kuvvet kullan?lmal?d?r. Bu nedenle bir kuvvetin sa?lanmas? gerekir. Kuvveti meydana getirecek ?ey enerjidir. Buradaki enerji nereden mi gelir ? Otomobilin deposuna doldurulan yak?t (benzin),motorun çal??mas? için gerekli enerjiyi verir. Silindirin içinde yanan benzin,belirli bir kuvveti i?ba?? yapar. Bu kuvvet de, motorun bütününü çal??t?ran di?lileri, tekerlekleri harekete getirir. Sonunda enerji bir i? yapm??,otomobili yürütmü?tür.
Fizik biliminin iki önemli unsurundan biri enerji,öteki de kütle'dir. Bu iki unsuru birbirinden tam olarak ay?rmak, ayr? dü?ünmek sözkonusu de?ildir. Enerji türlerini mekanik enerji, kimyasal enerji, elektrik enerjisi, atom enerjisi diye sayabiliriz. Bütün enerji ?ekilleri asl?nda iki genel bölümde toplan?r. Bunlar :
1) Potansiyel Enerji
2) Kinetik Enerji bölümleridir. Potansiyel enerji,bir cismin bulundu?u yer, ya da durumu dolay?s?yla edindi?i enerji miktar?d?r. Yukarda de?indi?imiz petrol (benzin-akaryak?t) örne?inde, moleküller elektriksel kuvvetle bir arada tutulmaktad?r. Enerji bu moleküllerde depolanm??t?r. Buradaki enerji "potansiyel" enerjidir. Benzin patlamayla ate?lendi?i zaman, potansiyel enerji kullan?lm?? olur. Yüksek bir yerden akan suda, bir oku koyuvermek için gerilmi? yayda,bir saatin zembere?inde de potansiyel enerji vard?r.
Kinetik enerji, cisimlerde hareket halinde olmalar?ndan dolay? bulunan enerjidir.
Yüksekten akan su bir de?irmenin çark?na çarpt???nda, gerilen yay serbest b?rak?l?p oku f?rlatt???nda, saatin zembere?i di?lileri harekete geçirdi?i zaman, daha yukarda belirtilen cisimlerdeki potansiyel enerji, kinetik enerjiye dönü?mü? demektir.
Kimyasal de?i?meler yoluyla da birçok enerji ?ekilleri elde edilebilir. Baz? maddeler oksijenle birle?erek yanar, bu yanmayla ???k ve ?s? verirler. Buradaki "yanma" olay? kimyasal bir de?i?medir. Yanmayla meydana gelen ?s? ve ???ksa birer enerji kayna??d?r. T?pk? bunun gibi, fiziksel de?i?meler de enerji elde edilmesine yararl? olur. Ses fiziksel de?i?me nitelikli bir enerji kayna??d?r. Akarsu gücü ise mekanik enerji türlerinden biridir.
Potansiyel enerji ile kinetik enerji aras?ndaki ili?ki ?öylece belirtilebilir. Hareket halindeki bir cismin kitlesinden ve h?z?ndan meydana gelen enerji "kinetik" enerjidir.Cisim dü?mekle potansiyel enerji kaybeder ve kinetik enerji kazanm?? olur. Fakat kazan?lan enerji miktar? daima kaybedilen miktara e?ittir. Gerçekte,yeryüzündeki enerji miktar? daima ayn? kal?r. Yeni enerji yaratamay?z ve mevcut enerji miktar?ndan bir k?sm?n? yok edemeyiz.Dü?meyle,akan suyla,kömürle, atomla ne yaparsak yapal?m, enerjinin sadece bir ?ekilden ba?ka bir ?ekilde dönü?mesi sözkonusudur. Yoksa kullan?lan enerji kaybolup gitmi? de?ildir.
İlgili etiketler
[ bilim adam? ] [ nedir ] [ insan ] [ evrim ] [ tarih ] [ dünya ] [ kömür ] [ silindir ] [ ayna ] [ fiziksel de?i?me ] [ bilim ] [ kütle ] [ atom ] [ kimya ] [ saat ] [ yak?t ] [ yeryüzü ] [ albert ] [ ayn?tayn ] [ pars ] [ fizik ] [ din ] [ ünlü ] [ ???k ] [ t?p ] [ fiziksel ] [ elektrik ] [ ölçü ] [ ses ] [ potansiyel enerji ] [ cenin ] [ devrim ] [ bilimi ] [ oksijen ] [ yanma ] [ akarsu ] [ neden ] [ bar?? ] [ ?rmak ] [ nar ] [ madde ] [ makine ] [ terimler ] [ petrol ] [ tarihi ] [ motor ] [ kuvvet ] [ molekül ] [ tekerlek ] [ enerji ] [ rmak ] [ say ] [ ark ] [ bilim adam ] [ bar ] [ eker ] [ ato ] [ ata ] [ benzin ] [ albert einstein ] [ dev ] [ ayn?tay ] [ yeni ] [ einstein ] [ isim ] [ isimler ] [ hareket ] [ arp ] [ moleküller ] [ cisim ] [ ate? ] [ ate ] [ göster ] [ oks ] [ tay ] [ di? ] [ bilgi ] [ anlam? ] [ anlam ] [ çark ] [ ütü ] [ t?r ] [ ?s? ] [ a?k ] [ a?? ] [ ali ] [ kan ] [ a a ] [ zaman ] [ dil ] [ ren ] [ e ya ] [ otomobil ] [ ulu ] [ büyü ] [ einst ] [ baz ] [ mu? ] [ kli e ] [ ni e ] [ bolu ] [ elik ] [ kimyasal enerji ] [ sa? ] [ anan ] [ kars ] [ kimyasal ] [ bilgin ] [ i il ] [ bulu ] [ oto ] [ nce ] [ asal ] [ mal ] [ otomobili ] [ rol ] [ söz ] [ hal ] [ kat ] [ ein ] [ atam ] [ enerji nedir ] [ tekerlekler ] [ top ] [ med ] [ kinetik enerji ] [ yer ] [ adam ] [ ya? ] [ ter ] [ ember ] [ lek ] [ kani ] [ gen ] [ ölüm ] [ ???n ] [ tüp ] [ yasa ] [ dem ] [ mekanik ] [ güç ] [ utu ] [ lama ] [ a?lama ] [ lym ] [ ?ekilleri ] [ ekilleri ] [ ni? ] [ çal??ma ] [ akü ] [ atom enerjisi ] [ gün ] [ me ? ] [ ç?? ] [ sel ] [ patlama ] [ dana ] [ maki ] [ lal ] [ ?ekil ] [ ekil ] [ aras ] [ diren ] [ mac ] [ akaryak?t ] [ ulama ] [ ikta ] [ cisimler ] [ a?n?tayn ] [ elektrik enerjisi ] [ dünyas? ] [ kül ] [ bul ] [ k?l ] [ ekerl ] [ lektrik ] [ teori ] [ elek ] [ kimy ] [ olur ] [ kimyasal de?i?me ] [ irin ] [ duru ] [ par ] [ einstei ] [ kuram ] [ de?irmen ] [ nedi ] [ kta ] [ maddeler ] [ maç ] [ benz ] [ ten ] [ veri ] [ mik ] [ kinetik ] [ dü?ünme ] [ genel ] [ tom ] [ plan ] [ ilk b ] [ kil ] [ koy ] [ ben ] [ karma ] [ kaza ] [ yay ] [ teker ] [ enerj ] [ kim ] [ imi ] [ albert einstei ] [ ya?am ] [ gelir ] [ rat ] [ atl ] [ e?in ] [ amy ] [ aman ] [ terim ] [ oya ] [ çal??mas? ] [ su gücü ] [ madden ] [ a?n?ta?n ] [ pal ] [ am? ] [ ak? ] [ lup ] [ ?rak ] [ yarar ] [ kon ] [ bilin ] [ ilgi ] [ ilk ] [ ?am ] [ anlamy ] [ teke ] [ kaz ] [ bilim a ] [ rler ] [ meydan ] [ ytü ] [ dede ] [ b?t ] [ yakyt ] [ mol ] [ yrak ] [ ram ] [ bur ] [ areket ] [ deme ] [ fizik bilimi ] [ ak?l ] [ dini ] [ türleri ] [ linde ] [ ser ] [ arky ] [ lam ] [ tor ] [ asa ] [ nem ] [ u?ur ] [ arda ] [ akyl ] [ bili ] [ düny ] [ arl ] [ rum ] [ tin ] [ aç? ] [ t?n? ] [ günümüzde ] [ nerede ] [ inci ] [ ?ran ] [ ran ] [ tyny ] [ teri ] [ car ] [ ses fiziksel de?i?me nitelikli bir enerji kayna??d?r ] [ tel ] [ indir ] [ iller ] [ erçek ] [ de?er ] [ yürütm ] [ bilim adamy ] [ petr ] [ aim ] [ sal ] [ yran ] [ mekanik enerji ] [ saati ] [ ller ] [ at k ] [ bary ] [ a i ] [ tik ] [ ura ] [ bel ] [ dim ] [ a?lamak ] [ ismi ] [ ki i ] [ rya ] [ kir ] [ dünyasy ] [ her ] [ bun ] [ nsan ] [ dü?me ] [ rik ] [ kitle ] [ kyly ] [ hare ] [ k?s ] [ kary ] [ nya ] [ byt ] [ ker ] [ rsa ] [ yuka ] [ eti ] [ lle ] [ oksijenle ] [ oru ] [ cismin bulundu?u yer ] [ enerjidir ] [ dam? ] [ bilgindir ] [ kille ] [ dam ] [ ate?lendi?i ] [ lun ] [ dönü?ebilece?ini ] [ di?lileri ] [ e e ] [ k s ] [ k y ] [ yanmayla ] [ bölümleridir ] [ de?i?medir ] [ cisimle ] [ silindirin ] [ cisimlerde ] [ atomla ] [ koyuvermek ] [ f?rlatt???nda ] [ sonu ] [ dünyas ] [ kitlesinden ] [ i ne ] [ atomdan ] [ orta ] [ bölüm ] [ amaç ] [ ati ] [ ans ] [ arm ] [ men ] [ ulam ] [ ylan ] [ har ] [ alan ] [ rad ] [ iler ] [ ömür ] [ illeri ] [ kler ] [ n m ] [ serbest ] [ dü?ünce ] [ oku ] [ inç ] [ çük ] [ tan ] [ t h ] [ kazan ] [ rak? ] [ ire ] [ kar? ] [ sur ] [ ikl ] [ saya ] [ h?z ] [ ba? ] [ nüm ] [ rmi ] [ elektriksel kuvvet ] [ etin ] [ sind ] [ yararl? ] [ yararl ] [ ayn?ta?n ] [ silindirin içinde yanan benzin ] [ enerji türleri ] [ kul ] [ dü? ] [ saatin ] [ zan ] [ y?la ] [ sek ] [ c?? ] [ külle ] [ molekü ] [ molek ] [ ayn? ] [ ayn ] [ ta? ] [ adl ] [ ay? ] [ ad? ] [ an? ] [ sak ] [ are ] [ geri ] [ tek ] [ erek ] [ gin ] [ saa ] [ ilin ] [ rec ] [ an ? ] [ e ?e ] [ rekli ] [ elektrik enerjis ] [ an s ] [ örne?i ] [ i i ] [ yery ] [ albert einst ] [ ilim ] [ didim ] [ rne ] [ l k ] [ i e ] [ ili?ki ] [ tle ] [ aka ] [ dün ] [ tyr ] [ tır ] [ me ı ] [ karı ] [ leb ] [ uğur ] [ eğe ] [ bıt ] [ eğin ] [ sağ ] [ konu ] [ e ğe ] [ tağ ] [ çığ ] [ geli ] [ cal ] [ kıl ] [ yara ] [ arı ] [ isi ] [ ari ] [ aki ] [ san ] [ ani ] [ e ge ] [ att ] [ yas ] [ akin ] [ emek ] [ anğ ] [ a n ] [ ka t ] [ a t ] [ akt ]
