Kopernik Kimdir?
Kopernik Kimdir?
Sabah erken kalkt???n?z vakit,güne? do?uda yükselmi? görünür. Ak?amüstü de bat?da alçalm??t?r. Güne? gerçekten oldu?u yerden hareket etmi? midir acaba? Güne?in görüldü?ü yerin sabah ve ak?amüstü farkl? olmas?, bu sorunun " evet" diye cevapland?r?lmas?n? gerektirmektedir. Fakat Polonyal? bir astronom bunun böyle olmad???n?,çok kimsenin inand??? gibi güne?in dünya çevresinde dönmedi?ini ispat etmi?tir.
1499 y?l?nda Kopernik henüz 26 ya??ndayken,Roma Üniversitesinde astronomi profesörüydü. Be? üniversitede ö?renim yapm?? çok zeki ve bilgili bir gençti. T?p ve hukuk fakültelerinden de mezun olmu?tu. Yani ayn? zamanda bir doktor ve bir hukukçuydu. Derslerine,1350 y?l önce ya?am?? eski bir Yunanl? y?ld?z bak?c?s?n?n, Ptoleme'nin teorileriyle ba?lad?.
Ö?rencilerine, "bütün evren dünyan?n çevresinde döner" dedi. Ancak,Ptoleme'nin teorisini ö?retmesine ra?men, Kopernik'in akl? bu teoriye kar?? ç?k?yordu. Gerçekten böyle olmamas?na inanmas? için nedenler vard?.Y?ld?zlar,güne?ten ve aydan niçin farkl? bir h?zla uzakla?maktayd?? Y?ld?zlar?n baz?lar? neden gökyüzünde hareket edermi? gibi görünüyordu ? Ptoleme'nin teorisinde yan?lt?,yanl?? olamaz m?yd??
Bu konuya derinlemesine e?ilen Kopernik kendinden önce ba?ka bilginlerin de Ptoleme'nin teorisinden ?üpheye kap?ld?klar?n? ö?rendi. Bu kimseler, evrenin merkezinin dünya de?il,güne? olmas? gerekti?ini dü?ünmü?lerdi. Fakat hiçbiri kesin deliller sürememi?ti ortaya. Kilise ve bilim dünyas?n?n büyük bir k?sm?, Ptoleme'nin teorisinin do?rulu?unu, geçerlili?ini kabul ediyordu.
Kopernik, do?rulu?undan ?üphe etti?i,hatta yanl?? oldu?una inand??? ?eyleri ö?renmekten vazgeçti.Kendini tam anlam?yla astronomi ilmine adayacakt?. Bir rahip oldu.Polonya'da Frauenberg ad?ndaki küçük bir da? köyünün kilisesine atand? Bir rahip olarak dini görevlerini yap?yor, bir doktor olarak da köydeki hastalarla ilgileniyordu. Üç kilometre ötedeki nehirden köylülerin evine su gelmesini sa?layan bir baraj tasar?s?n? gerçekle?tirdi. Polonya hükümeti için yeni bir para sistemi düzenledi. Çok kullan??l? bir takvim haz?rlad?.Bütün bunlar? yaparken, teleskop henüz icat edilmemi? oldu?undan,ç?plak gözle gökyüzünü gözlemekten de geri kalm?yordu. Kilise kulesinin çat?s?nda delikler, yar?klar açm??t?. Karanl?kta oturup,y?ld?zlar?n gökyüzünde ne kadar h?zla hareket eder gibi göründüklerini gözlüyordu.
Böylece, gözlemlerinin titiz ,dikkatli kay?tlar?n? tutma?a koyuldu.Gördüklerinin matematik formüllerle izah?na çal??t?. Yava? yava?,gerçe?in ayr?nt?lar?n? bir araya getiriyor, bir bütün halinde birle?tirme?e çabal?yordu.
Bu çabalar?n sonucu,Kopernik teorisinin meydana geli?i olacakt?.Söz konusu çal??malar, Kopernik'in yakla??k olarak k?rk y?l?n? ald?. Sonunda,Ptoleme'nin teorisinin yanl?? oldu?unu ispatlayacak bilgi ve delillere sahipti.
Teorisini ?öylece aç?klad?:Evrenin merkezi güne?tir,Dünya da güne?in çevresinde dönen bir gezegendir. Gezegen kelimesi, ayn? zamanda Latince bir kelimeden geliyordu.
Güne?in çevresinde, dünyadan ba?ka gezegenler de vard?. Onlar da güne?in çevresinde dönmekteydiler.Kopernik,bu gezegenlerden be?ini biliyordu. Utarit, Zühre, Merih, Mü?teri, (Jüpiter) ve Satürn (Zuhal).
Geri kalan di?er üç gezegen,Uranüs, Neptün ve Plüto gezegenleri çok sonralar? ke?fedildi. Bu dokuz gezegen, Latince "güne?" anlam?na gelen "Solar" deyiminden kaynaklanan "Solar sistemi"ni,yani "Güne? Sistemi"ni olu?turuyordu.
Kopernik, dünya her y?l güne?in çevresinde dönerken, ayn? zamanda h?zla kendi ekseni üzerinde de döndü?ünü ortaya koymu?tu. Dünyan?n bulundu?umuz kesimi güne?e yak?nken "gündüz" olur. Güne? ?????ndan öteye geçti?imizde de, "gece"dir. Bu k?sa tur 24 saat al?r. Bir gün ve gecenin bütünlenmesi de 24 saattir.
Aya gelince, Kopernik bu konuda Ptoleme ile ayn? fikirdeydi. Dünya güne?in çevresinde dönerken, ay da dünyan?n çevresinde dönüyordu.
Kopernik, çok ciddi ve önemli yanl??lar? düzelten gerçeklerle ilgili bir eser haz?rlad?. Fakat bunu y?llarca masas?n?n çekmecesinde muhafaza etti. Herkesin kendine gülece?ini,eski inanca ba?l? kiliseyle uyu?mazl??a dü?ece?ini biliyordu. Ancak 1543 y?l?nda, ölümüne yak?n bu kitab? bast?rma?a karar verdi. Ölümünden az önce,bu kitab?n bir kopyas? ba?ucundayd?. Yetmi? ya??nda, felçli ve yar? körle?mi? oldu?undan,ne yaz?k ki bu eseri görebildi?i bile ?üpheliydi.Oysa hemen hemen bütün hayat?n? bu eserin, onun kapsad??? gerçekleri ortaya ç?karman?n yoluna harcam??t?.
İlgili etiketler
[ kimdir ] [ a?? ] [ gözlem ] [ güne? ] [ sis ] [ gökyüzünde ] [ astronomi ] [ dünya ] [ teleskop ] [ ayna ] [ bilim ] [ ray ] [ evler ] [ saat ] [ kaynak ] [ bilginler ] [ eksen ] [ para ] [ yunan ] [ büyü ] [ din ] [ hukuk ] [ roma ] [ t?p ] [ yaz? ] [ y?ld?z ] [ eski ] [ ses ] [ zühre ] [ matematik ] [ kör ] [ ada ] [ gök ] [ zeki ] [ cenin ] [ neden ] [ kimdi ] [ üre ] [ kilise ] [ doku ] [ cam ] [ ayr?nt?lar? ] [ nehir ] [ has ] [ ali ] [ cat ] [ muz ] [ plak ] [ ordu ] [ icat ] [ mu? ] [ zaman ] [ kelime ] [ doktor ] [ gezegen ] [ satürn ] [ neptün ] [ uranüs ] [ jüpiter ] [ gezegenler ] [ gökyüzü ] [ latin ] [ dil ] [ emi ] [ göz ] [ takvim ] [ evren ] [ kitab ] [ dersler ] [ ehir ] [ ark ] [ ara ] [ yaz ] [ bar ] [ metre ] [ vin ] [ ata ] [ ulu ] [ yeni ] [ ar? ] [ güne? ????? ] [ hareket ] [ erk ] [ am?n ] [ eri ] [ ate ] [ deri ] [ t?r ] [ urup ] [ man ] [ gündüz ] [ a a ] [ t p ] [ z m ] [ a il ] [ e ya ] [ i ek ] [ ren ] [ ?s? ] [ ütü ] [ tay ] [ y?ld?zlar ] [ inan ] [ bilgi ] [ ini ] [ kopernik kimdir ] [ anlam? ] [ bal ] [ anlam ] [ a?k ] [ polonya ] [ plüto ] [ kopernik ] [ do?uda ] [ dikkat ] [ kar ] [ utarit ] [ dünyada ] [ baz ] [ hayat? ] [ hayat ] [ mede ] [ elik ] [ sa? ] [ e il ] [ dönme ] [ anan ] [ tema ] [ 24 saat ] [ astronom ] [ akü ] [ bilgin ] [ i il ] [ bulu ] [ ege ] [ önce ] [ nce ] [ mal ] [ söz ] [ ahi ] [ eki ] [ güne? sistemi ] [ hal ] [ kat ] [ çekme ] [ ekme ] [ mer ] [ çal??ma ] [ a k ] [ tala ] [ çin ] [ çevre ] [ da? ] [ evre ] [ med ] [ yer ] [ uydu ] [ ya? ] [ klan ] [ kad ] [ ter ] [ gen ] [ mama ] [ a??n ] [ kürk ] [ polo ] [ ölüm ] [ ???n ] [ ayy ] [ genler ] [ çi? ] [ soru ] [ tüp ] [ masa ] [ saba ] [ çam ] [ lama ] [ gece ] [ olo ] [ lym ] [ nedenler ] [ ay? ] [ anüs ] [ tak ] [ inanç ] [ gün ] [ sel ] [ dana ] [ yeri ] [ güne?in çevresi ] [ yün ] [ güne?in ] [ led ] [ cin ] [ eser ] [ faz ] [ sab ] [ üreme ] [ reme ] [ k?m ] [ dünyas? ] [ görev ] [ kül ] [ ele ] [ lan ] [ bul ] [ k?l ] [ meri ] [ teori ] [ olur ] [ ak?n ] [ par ] [ ?kta ] [ kta ] [ far ] [ y?l ] [ y?llar ] [ lara ] [ y?ld?zlar? ] [ 6 ya? ] [ 6 ya ] [ ten ] [ deli ] [ ölümü ] [ ptoleme ] [ formül ] [ ime ] [ dünyan?n ] [ rev ] [ dünya gü ] [ evet ] [ bil ] [ dren ] [ ?rk ] [ gül ] [ k?sa ] [ a??k ] [ plan ] [ tyr ] [ ders ] [ nak ] [ kara ] [ dü?ün ] [ as? ] [ kil ] [ koy ] [ bah ] [ karma ] [ kilis ] [ kule ] [ ispat ] [ izah ] [ kim ] [ imi ] [ edi ] [ d?n ] [ ya?am ] [ sat ] [ baraj ] [ atl ] [ e?in ] [ amy ] [ güne ] [ aman ] [ elm ] [ da y ] [ ya?? ] [ kap ] [ bas ] [ ya?am? ] [ den ] [ ak? ] [ am? ] [ rak ] [ güne? si ] [ bak ] [ ç?plak ] [ form ] [ deyim ] [ kon ] [ ilgi ] [ felç ] [ fel ] [ ?am ] [ anlamy ] [ ceva ] [ ince ] [ üstü ] [ meydan ] [ ?pl ] [ hat ] [ ast ] [ sol ] [ ytü ] [ dün ] [ b?t ] [ al? ] [ gelme ] [ zge ] [ areket ] [ dini ] [ ak?l ] [ linde ] [ ser ] [ mat ] [ yyllar ] [ lüle ] [ sar? ] [ sar ] [ lam ] [ hükümet ] [ hayaty ] [ r va ] [ tor ] [ meden ] [ yrk ] [ manda ] [ yazy ] [ sorun ] [ asa ] [ metr ] [ nem ] [ solar ] [ do?u ] [ dünyan?n çevresi ] [ cevre ] [ kilometre ] [ akyl ] [ bili ] [ düny ] [ ö?renme ] [ saty ] [ renme ] [ arl ] [ ulu? ] [ tin ] [ eva ] [ aç? ] [ köy ] [ t?n? ] [ ykler ] [ hasta ] [ dünyanyn ] [ sary ] [ ykta ] [ ret ] [ ö?renci ] [ renci ] [ güne? sistem ] [ ece ] [ tyny ] [ ran ] [ teri ] [ s?r ] [ zlem ] [ çil ] [ nlar ] [ tel ] [ ypl ] [ lis ] [ ayryntylary ] [ iller ] [ erçek ] [ tey ] [ özlem ] [ r b ] [ ller ] [ tasar? ] [ tasar ] [ sabah ] [ a i ] [ aday ] [ uyd ] [ toleme ] [ tik ] [ ura ] [ dünyanyn çevresi ] [ e?e ] [ dim ] [ ki i ] [ lak ] [ kir ] [ dünyasy ] [ her ] [ bun ] [ bat? ] [ hastal ] [ bat ] [ hare ] [ bara ] [ k z ] [ uyu?ma ] [ k?s ] [ yun ] [ nya ] [ byt ] [ dük ] [ ist ] [ 6 ya_ ] [ astr ] [ rahip ] [ ile ] [ kala ] [ eti ] [ alar ] [ lle ] [ oru ] [ ilgileniyordu ] [ adayacakt? ] [ alçalm??t?r ] [ ba?ucundayd? ] [ sör ] [ bilginlerin ] [ görebildi?i ] [ gezegendir ] [ gördüklerinin ] [ fikirdeydi ] [ elme ] [ külteler ] [ skop ] [ formüllerle ] [ gözlemekten ] [ göründüklerini ] [ gençti ] [ birle?tirme?e ] [ bütünlenmesi ] [ adayacakt ] [ an? ] [ kültelerin ] [ lun ] [ gezegenlerden ] [ bak?c?s?n?n ] [ dönmekteydiler ] [ gözlemle ] [ cevapland?r?lmas?n? ] [ deyiminde ] [ edermi? ] [ geçti?imizde ] [ e e ] [ k s ] [ k y ] [ da la ] [ dönmedi?ini ] [ sonuç ] [ dü?ünmü?lerdi ] [ frauenberg ] [ sonu ] [ siste ] [ dünyas ] [ deyiminden ] [ i ne ] [ bast?rma?a ] [ arkl ] [ edermi ] [ alç ] [ orta ] [ ama ] [ ati ] [ sistem ] [ amaz ] [ ar da ] [ arm ] [ men ] [ tre ] [ har ] [ fed ] [ alan ] [ tas ] [ latince ] [ arüs ] [ rad ] [ iler ] [ ine ] [ ükler ] [ kler ] [ n m ] [ site ] [ düzen ] [ ad? ] [ ba? ] [ ted ] [ k?yo ] [ ili ] [ oku ] [ inç ] [ çük ] [ tan ] [ t h ] [ t a ] [ kle ] [ süre ] [ çat? ] [ t?nle ] [ formüller ] [ derin ] [ ikl ] [ hip ] [ h?z ] [ rmi ] [ do?ru ] [ sind ] [ matemati ] [ eli ] [ talar ] [ akl ] [ kul ] [ dü? ] [ çevresinde ] [ evresinde ] [ y?la ] [ ürün ] [ ayn ] [ a s ] [ rem ] [ erkez ] [ çat ] [ evin ] [ in? ] [ y n ] [ d k ] [ ar s ] [ merih ] [ di? ] [ asas ] [ adl ] [ ak?c? ] [ tiz ] [ kilo ] [ karanl?k ] [ are ] [ res ] [ geri ] [ yap ] [ erek ] [ gel ] [ gil ] [ gin ] [ saa ] [ irden ] [ da? köyü ] [ p h ] [ h v ] [ üü? ] [ ni ? ] [ e ?e ] [ bah e ] [ i i ] [ ilim ] [ midi ] [ sen ] [ cüp ] [ k k ] [ i e ] [ lar ] [ k f ] [ aka ] [ kım ] [ sır ] [ anı ] [ ç k ] [ tır ] [ amı ] [ akıl ] [ eğe ] [ bıt ] [ sağ ] [ yağ ] [ konu ] [ e ğe ] [ geli ] [ zuhal ] [ cal ] [ kıl ] [ mid ] [ isi ] [ ari ] [ me i ] [ tınle ] [ isin ] [ aki ] [ ani ] [ e ge ] [ att ] [ yas ] [ emek ] [ kes ] [ üüğ ] [ anğ ] [ a y ] [ a t ] [ akt ] [ maz ]
