Mevlevilik Nedir?
Mevlevilik Nedir?
Bekta?ilik gibi Türk kökenli bir tarikat olan Mevlevilik, Mevlana Celaleddin Rumi taraf?ndan kurulmu?tur.Mevlana'n?n o?lu Sultan Veled Çelebi tarikata daha düzen vermi?, töre ve ayinleri belirli kurallarla çerçevelemi?tir. Bu tarikata girenlere "Mevlevi",toplant? ve ayinlerin yap?ld??? yerlere de "Mevlevihane" denilirdi. Tarikatin ba?? "çelebi" diye isimlendirilir, bunlar Mevlana'n?n torunlar? aras?ndan seçilirdi. Mevlevi tarikat?na ba? seçilen Çelebi,Konya'da Mevlana'n?n türbesi olan dergahta otururdu.
Tarih kaynaklar?,çelebi seçilen kimselerin özel bir mevkii, sadece tarikata ba?l? ki?iler aras?nda de?il, bütün toplumda büyük bir nüfus ve etkisi oldu?unu belirtmektedir. Osmanl? ?mparatorlu?unun bütün belli ba?l? ?ehirlerinde birer mevlevihane bulunurdu. Bunun d???nda, ?stanbul'da büyük ve yayg?n ölçüde örgütlenmi? dergahlar vard?. Her Mevlevihane'nin ba??na "?eyh" unvan? verilir,bu ?eyhler "dede"ler, yani Mevlevi ulular?-kocalar? aras?ndan seçilirdi. 1001 günlük çileyi tamamlayan dervi? "dede" olmu? say?l?rd?.
Renkli ve kendine has k?yafeti, töreleri bulunan bir tarikat olan mevlevilik, Osmanl? toplumunda gerçekten etkili dinsel nitelikte bir örgüttü. Mevleviler, tennure ad? verilen uzun,beyaz entarilerinin üzerine önü aç?k bir cüppe,ba?lar?na da kesik koni biçimli bir külah giyerlerdi.Bu külah "sikke" diye isimlendirilirdi. Tarikat?n temel ilkelerine gelince, mevlevili?in esas? "edep" ti. Mevlevilerin uysal, kibar, "çelebi" diye belirlenen nitelikte olmalar? bu temel ilkenin sonucudur Mevleviler aras?nda gerçekten ünlü ?airler ve müzisyenler yeti?mi?tir. Yedi ya??ndan küçük kimseler mevlevili?e al?nmazd?. Tarikata al?nacak kimselerde vücut ve fikir sa?l??? aran?r,soy ve sop ili?kileri titizlikle incelenirdi.
Türk müzi?inin önemli bölümlerinden biri olan tasavvuf müzi?i, mevlevi müzi?inin gerçekten de?erli örnekleriyle doludur. Mevlevi ayinlerinde "sema" denilen ve dönerek yap?lan raks büyük yer tutar. Bu raks topluca veya tek olarak yap?l?r. Mevlevi müzi?inin icras?nda en büyük ölçüde yer tutan saz "ney" dir. Ney çalanlar da "neyzen" olarak tan?mlan?r.
Mevlevi ayinleri halka aç?kt?. Bu ilginç ayinlerden ?stanbul'da yap?lanlara, padi?ah da seyirci s?fat?yla kat?l?rd?. Ayinlerde "mutr?p" denilen saz heyeti çalar, "ayinhan" diye isimlendirilen okuyucular da "ayin-i ?erif okurlard?.Mevlevi müzi?inin yüksek düzeyde olmas?,gerçek de?er ta??mas? nedeniyle, mevlevihaneler yüzy?llarca konservatuar yerini tutmu?tur.Ayinlerde okunan parçalarda güfte mutlaka Mevlana'n?n ?iirlerinden seçilmi? olurdu. Ancak,Sultan Veled Çelebi'nin ve ba?ka Mevlevi ozanlar?n?n da bestelenmi? güfteleri çoktur.
İlgili etiketler
[ ?ehir ] [ istanbul ] [ osmanl? ] [ tarih ] [ ilkel ] [ türbe ] [ ayna ] [ a?il ] [ türk ] [ toplum ] [ kaynak ] [ mevlevihane ] [ ta? ] [ para ] [ mevlana ] [ ?iir ] [ müzisyen ] [ din ] [ halk ] [ ünlü ] [ ???n ] [ ?air ] [ ölçü ] [ padi?ah ] [ sultan ] [ nur ] [ neden ] [ nil ] [ beyaz ] [ has ] [ konya ] [ say? ] [ çelebi ] [ tarikat ] [ osmanl? imparatorlu?u ] [ ehir ] [ iir ] [ air ] [ yaz ] [ bar ] [ elebi ] [ osmanl ] [ ato ] [ ata ] [ isim ] [ osman ] [ el i ] [ sik ] [ van ] [ kuru ] [ mevlevi müzi?i ] [ s v ] [ di? ] [ tasavvuf ] [ ki?i ] [ saz ] [ çel ] [ lale ] [ nüfus ] [ lkeler ] [ nedir ] [ say ] [ ütü ] [ a?k ] [ ren ] [ e ya ] [ emi ] [ sultan veled ] [ mu? ] [ elik ] [ renk ] [ sa? ] [ parça ] [ celal ] [ bulu ] [ nce ] [ mal ] [ nac ] [ mutr?p ] [ ?iirleri ] [ iirleri ] [ hal ] [ kat? ] [ kat ] [ ney ] [ bekta?ilik ] [ bell ] [ top ] [ örnekler ] [ rnekler ] [ ya? ] [ koç ] [ örgü ] [ a ac ] [ ölüm ] [ mevlevilik ] [ ?airler ] [ airler ] [ lym ] [ crasy ] [ levil ] [ ç?? ] [ sel ] [ yeri ] [ lal ] [ n r ] [ led ] [ afet ] [ levi ] [ tan?m ] [ aras ] [ ural ] [ renkli ] [ ozanlar ] [ kül ] [ sema ] [ k?l ] [ rnek ] [ sultan veled çelebi ] [ olur ] [ vücut ] [ örnek ] [ ?iirler ] [ par ] [ iirler ] [ mut ] [ nedi ] [ y?llar ] [ ?ehirleri ] [ ehirleri ] [ mevlevi ayin ] [ ayi ] [ ten ] [ konser ] [ mevlevilik nedir ] [ etki ] [ kis ] [ veri ] [ ?rk ] [ plan ] [ sec ] [ nak ] [ kil ] [ a?i ] [ yay ] [ kiler ] [ kim ] [ lke ] [ kata ] [ esas ] [ tua ] [ rat ] [ mevlev ] [ aks ] [ örgüt ] [ da y ] [ ya?? ] [ elale ] [ mevlevi ] [ ure ] [ kaynaklar ] [ kök ] [ kon ] [ katy ] [ ilgi ] [ ilk ] [ ince ] [ koni ] [ dede ] [ neler ] [ ytü ] [ b?t ] [ sikke ] [ kurallar ] [ ilke ] [ dini ] [ ser ] [ müzisyenler ] [ tanym ] [ yyllar ] [ r va ] [ çim ] [ tor ] [ dirili ] [ bekta?i ] [ yrk ] [ asa ] [ nem ] [ emel ] [ u?ur ] [ ela ] [ araf ] [ rum ] [ cerceve ] [ töre ] [ tin ] [ aç? ] [ ?eyh ] [ eyh ] [ ran ] [ ?ehirler ] [ ehirler ] [ çil ] [ tel ] [ a aç ] [ erçek ] [ de?er ] [ nedeni ] [ sal ] [ ozan ] [ dolu ] [ ura ] [ kii ] [ lak ] [ kir ] [ her ] [ yedi ] [ mevlana celaleddin rumi ] [ rik ] [ edep ] [ nya ] [ byt ] [ aml ] [ vat ] [ bekta? ] [ bekta ] [ parat ] [ dervi? ] [ k n ] [ dervi ] [ evki ] [ oru ] [ lun ] [ k m ] [ e e ] [ e in ] [ k y ] [ s k ] [ k ta ] [ sonuç ] [ enli ] [ sonu ] [ sa?l??? ] [ tamam ] [ bölüm ] [ ati ] [ sav ] [ k?yafet ] [ ar da ] [ ylan ] [ alan ] [ tas ] [ kural ] [ n m ] [ düzen ] [ ?ah ] [ ba? ] [ ted ] [ oku ] [ inç ] [ yüzy?l ] [ ki?iler ] [ lkeleri ] [ ?erif ] [ erif ] [ ryp ] [ ire ] [ tryp ] [ nüm ] [ rmi ] [ celaleddin rumi ] [ külah ] [ lev ] [ dü? ] [ zan ] [ yeti ] [ ilik ] [ sek ] [ c?? ] [ fat ] [ ayn ] [ ?stanbul ] [ stanbul ] [ y n ] [ s t ] [ r n ] [ adl ] [ tiz ] [ tek ] [ erek ] [ gin ] [ çerçeve ] [ bey ] [ güfte ] [ ar ? ] [ e ?e ] [ an s ] [ parçalar ] [ rne ] [ cüppe ] [ cüp ] [ luc ] [ ili?ki ] [ kaynaklar? ] [ tle ] [ aka ] [ tyr ] [ an t ] [ çük ] [ tır ] [ gün ] [ ırk ] [ leb ] [ uğur ] [ bıt ] [ sağ ] [ e ğe ] [ çığ ] [ geli ] [ cal ] [ kıl ] [ kati ] [ adi ] [ ari ] [ ani ] [ e ge ] [ ayg ] [ kisi ] [ kes ] [ a t ] [ ar ı ] [ maz ]
