So?an?n anavatan?n?n Güneydo?u Asya oldu?u san?l?yor. Günümüzde ise dünyan?n her yerinde, özellikle s?cak iklim ku?aklar?nda yeti?tirilmekte ve tüketilmektedir. So?an?n tarihi o kadar eskiye gitmektedir ki, kay?tl? tarihten de önce Çin, Hindistan ve Ortado?u'da yiyecek olarak kullan?ld??? tahmin ediliyor.
So?an besleyici bir g?da olmas?n?n yan? s?ra müthi? bir aro-matik özelli?e de sahiptir. Bu aromada içindeki kükürtlü maddelerin büyük etkisi vard?r, ancak aroma tek ba??na kükürtlü maddelerden kaynaklanmamaktad?r. So?an ve sar?msakta sülfür ihtiva eden amino asitlerin türevleri de vard?r.
Bir so?an? kesti?inizde bunlardan 'SI propenylcysteine-sulphoxide' ad? verilen k?s?m çözülür ve gözlerimizi tahri? eden 'proponal-S oxit' adl? k?sm? ortaya ç?kar. Kimya ilminin kar???k kelimeleri akl?m?z? kar??t?rmadan esasa geçersek, bu maddenin gözümüze de?mesi ile bir çe?it hidroliz olur ve içinde eser miktarda bulunan sülfrik asit gözümüzü yakar ve ya?armas?na neden olur.
Bu bile?imler çok dengeli de?illerdir. Örne?in çok dü?ük bir ?s? i?lemi sonucunda dahi tamamen yok olurlar. Bu nedenle de pi?mi? so?anda hiç bulunmazlar ve göz ya?artamazlar. So?an do?rarken gözlerinizin ya?armamas? için önerilen birçok önlem vard?r.
Önce en ciddisini söyleyelim. Baz? a?ç?lar so?an? kesmeden önce ?slatmay?, keserken de ?slak tutmay? veya so?an? çe?meden akan suyun alt?nda kesmeyi öneriyorlar. Bir ba?ka görü? ise so?an do?rarken a??zdan nefes almay? tavsiye ediyor. Bu görü?e göre gaz nefesimizle birlikte burnumuza girip gözümüze yakla?mak yerine do?rudan ci?erlerimize girer ve ç?karm??. Bunu sa?lamak için de di?lerimizin aras?na bir metal ka??k koymak yeterliymi?.
So?an do?rarken gözlerin ya?lanmas?n? önlemek için, dudaklar aras?nda bir limon dilimi, di?ler aras?nda bir kesme ?eker veya dörtte bir dilim ekmek bulundurmay? önerenler de var. Böylece a?z?m?za alaca??m?z bu gibi ?eylerin, ald???m?z nefesteki sülfür gaz?n? emdi?ini iddia ediyorlar.
Di?er görü?ler ise, so?an?n do?ran?lmas?na tepesinden ba?lan?lmas? ve cücü?ünün en sona b?rak?lmas? veya so?an?n do?ramadan önce yar?m saat buzdolab?nda tutulmas? ?eklinde. So?an do?rarken deniz gözlü?ü veya kontakt lens tak?lmas?n?n faydal? olaca??n? ileri sürenler de var. Bu kadar çok önlem seçene?inin içinde, siz bir tanesini bile uygulam?yorsan?z, yapacak bir ?ey yok, so?an? a?laya a?laya do?ramaya devam edeceksiniz.
İlgili etiketler
[ evler ] [ g?da ] [ saat ] [ ?eker ] [ kürt ] [ metal ] [ a??z ] [ kimya ] [ dahi ] [ kelime ] [ di?ler ] [ ekmek ] [ eker ] [ iklim ku?aklar? ] [ müze ] [ kan suyu ] [ görü?ler ] [ hindistan ] [ ku? ] [ im ek ] [ iklim ] [ di? ] [ nefes ] [ nefes alma ] [ efe ] [ güney ] [ kaynak ] [ gaz ] [ roma ] [ birlik ] [ muz ] [ ???k ] [ asit ] [ mede ] [ maddelerin ] [ ci?erler ] [ buzdolab? ] [ ka??k ] [ buzdolab ] [ u?ak ] [ türev ] [ buz ] [ ein ] [ itme ] [ ekme ] [ kükürt ] [ eter ] [ kesme ?eker ] [ klan ] [ mama ] [ soda ] [ so?an ] [ a?lama ] [ rik asit ] [ tak? ] [ çi? ] [ sar?msak ] [ ?art ] [ denge ] [ ikta ] [ kimy ] [ güneydo?u ] [ sülfür ] [ maddeler ] [ sitler ] [ asitler ] [ rev ] [ dünyan?n ] [ a??k ] [ sec ] [ koy ] [ kar???k ] [ nesin ] [ eren ] [ asya ] [ drama ] [ esas ] [ nefes al ] [ na bi ] [ kar?? ] [ alaca ] [ madden ] [ ?rak ] [ so?an ve sar?msak ] [ metal ka??k ] [ nal ] [ ya?ar ] [ yrak ] [ ak?l ] [ hindi ] [ mat ] [ sar? ] [ efes ] [ meden ] [ taky ] [ do?u ] [ itleri ] [ akyl ] [ s?ç ] [ günümüzde ] [ yiyecek ] [ sary ] [ dünyanyn ] [ gözlerimiz ] [ o k ] [ dram ] [ iller ] [ vatan ] [ limon ] [ a?lamak ] [ amino asit ] [ syç ] [ gyda ] [ vat ] [ ta_ k ] [ kesme _eker ] [ bile?imler ] [ asitle ] [ ci?erleri ] [ amaya ] [ tamam ] [ s?cak ] [ göz ya ] [ amaz ] [ oxit ] [ ulam ] [ türe ] [ besleyici ] [ t h ] [ rak? ] [ amino asitler ] [ hip ] [ sona ] [ m s ] [ hidro ] [ hidroliz ] [ kürtl ] [ diller ] [ tepe ] [ ku?ak ] [ i?lem ] [ s t ] [ pes ] [ oli ] [ ista ] [ sak ] [ dört ] [ suyun ] [ epe ] [ saa ] [ y ön ] [ örne?i ] [ suyun alt? ] [ suyun alt ] [ adl ] [ nüm ] [ ası ] [ amin ] [ ami ] [ kisi ] [ disi ] [ s a ] [ çöz ]