Mantar, çok hücreli ve tek hücreli olabilen ökaryotik canl?lard?r. Hayvanlar gibi aktif hareket edemezler ama bitkiler gibi Klorofil de ta??mazlar. Yani heterotrofdurlar. Besinlerini d?? ortamdan al?rlar. S?n?fland?rmada bitkiler alemi içinde ele al?nmalar? bilim adamlar? aras?nda uzun y?llar tart??ma konusu olmu?tur. Mantarlar parazit olarak, çürükçül (saprofit) veya simbiyotik olarak ya?ayabilirler. Makroantarlar?n üremesi sporlar yoluyla gerçekle?ir. Topra?a dökülen sporlar rüzgarla ya da böceklerle çevreye da??l?r ve toprakta y?llarca ya?ayabilir. Mantarlar nemli ortamlarda geli?irler, bu nedenle ya?murlardan sonra topraktaki sporlar çimlenerek mantarlar? olu?tururlar. Tek hücreli mantarlar ise tomurcuklanarak ço?alabilirler.
Mantarlar aras?nda insanlar?n çe?itli amaçlarla yararland?klar? türler vard?r. Fermantasyon yaparak alkollü içkilerin haz?rlanmas?nda ve ekmek yap?m?nda kullan?lan Saccharomyces türleri, antibiyotik eldesinde kullan?lan Penicillium türleri ve ergo alkaloitlerinin elde edildi?i Claviceps purpurea mantar? gibi.
Mantar cinsleri içinde 60 kadar tür ile temsil edilen Amanita cinsi ayr? bir öneme sahiptir. Amanita türleri içinde yenebilen bir mantar olan Amanita caesarea’n?n yan? s?ra, zehirli ve halüsinojen etkili Amanita muscaria ve Amanita pantherina ve öldürücü zehirli olan Amanita phalloides, Amanita verna ve Amanita virosa türleri yer al?r. Amanita türleri di?er mantarlardan, ?apkas?n?n alt?nda beyaz renkte ???nsal perdeler, yani lameller olmas?, sap?n ortaya yak?n k?sm?nda sap? saran bir halka ta??mas? ve sap?n alt k?sm?nda yumurta kabu?u biçiminde bir çanakç?k bulunmas? gibi özellikleri ile ay?rt edilirler. Yenebilen Amanita caesarea mantar?nda ise lameller ve sap alt?n sar?s? rengindedir.
Türkiye’nin Yenen Mantar Türleri
Önemli not
Yenebilen ve zehirli mantarlar yan yana yeti?ebilirler. Baz? yenebilen ve zehirli türler birbirine o kadar benzer ki bunu ancak bir mantarbilimci ay?rt edebilir. Zehirli mantarlar?n tad? yenebilen mantarlar?nkinden farkl? de?ildir. Etinin rengi, kokusu ve tad? ile bir mantar?n zehirli olup olmad??? anla??lamaz.
Agaricus campestris
Amanita caesarea
Armillaria mellea
Boletus badius
Boletus bovinus
Boletus edulis
Boletus elegans
Boletus luteus
Cantharellus cibarius
Chroogomphus rutilus
Coprinus comatus
Craterellus cornucopioides
Fistulina hepatica
Hydnum coralloides
Hydnum repandum
Hygrophorus chrysodon
Lactarius deliciosus
Lactarius salmonicolor
Lactarius volemus
Lepiota procera
Morchella conica var. deliciosa
Morchella esculanta var. rotunda
Phlegmacium variecolor
Pleurotus cornucopiae
Pleurotus ostreatus
Polyporus squamosus
Polyporus sulphureus
Rhizopogon luteolus
Russula delica
Sparassis crispa
Tricholoma terreum
İlgili etiketler
[ mantar ] [ mantar nedir ] [ mantarlar ] [ nedir ] [ hayvanlar ] [ bilim adamlar? ] [ rus ] [ tart? ] [ bitki ] [ spor ] [ türkiye ] [ hücre ] [ besin ] [ zehir ] [ içki ] [ canl? ] [ yumurta ] [ cam ] [ beyaz ] [ bitkiler ] [ klor ] [ böcek ] [ klorofil ] [ tek hücreli ] [ fermantasyon ] [ ekmek ] [ bilim adamlar ] [ canl ] [ bilim adam ] [ tart ] [ vin ] [ yumurta kabu?u ] [ cep ] [ alkol ] [ rüzgar ] [ lav ] [ s v ] [ il e ] [ e ek ] [ urea ] [ don ] [ anta ] [ arazi ] [ che ] [ neden ] [ edebi ] [ sis ] [ bilim ] [ insanlar ] [ canl?lar ] [ biyo ] [ renk ] [ ?ap ] [ koku ] [ penicillium ] [ ya?mur ] [ özellikleri ] [ zellikleri ] [ alo ] [ mani ] [ ekme ] [ antibiyotik ] [ ya? ] [ eter ] [ adam ] [ böcekler ] [ klan ] [ hal? ] [ toprak ] [ beyaz renk ] [ çam ] [ olo ] [ lavi ] [ sac ] [ panther ] [ rea ] [ terre ] [ üreme ] [ reme ] [ saç ] [ perde ] [ benz ] [ mos ] [ klo ] [ deli ] [ mantar türleri ] [ tun ] [ fil ] [ tom ] [ fla ] [ ya y ] [ s?n?fland?rma ] [ ben ] [ ferman ] [ ems ] [ kiler ] [ anita ] [ sare ] [ ure ] [ parazit ] [ lup ] [ mor ] [ yarar ] [ assi ] [ bilim a ] [ kus ] [ engin ] [ zehirli mantar ] [ deme ] [ amel ] [ alkaloit ] [ mantarl ] [ türleri ] [ rep ] [ mat ] [ besinler ] [ con ] [ sar? ] [ r va ] [ canlylar ] [ razi ] [ itleri ] [ horus ] [ haly ] [ ar nedir ] [ vir ] [ hydnum repandum ] [ kro ] [ sary ] [ kaloit ] [ o k ] [ tek hücreli mantar ] [ aga ] [ hydnum ] [ çanl?lar ] [ ero ] [ lut ] [ tarty ] [ morchella ] [ topra ] [ makro ] [ sap ] [ 821 ] [ besinlerini ] [ çilli ] [ illi ] [ s r ] [ s ç ] [ sap?n ] [ caesarea ] [ pleurotus ] [ yenebilen ] [ amanita ] [ polyporus ] [ lactarius ] [ arkl ] [ edu ] [ amaç ] [ çanak ] [ anak ] [ amaz ] [ tek hücreli mantarlar ] [ dala ] [ arüs ] [ tart??ma ] [ ?po ] [ alem ] [ murt ] [ yap?m ] [ tek hücre ] [ alkal ] [ esinler ] [ com ] [ bilim adamlary ] [ ürük ] [ lina ] [ neme ] [ hip ] [ rna ] [ yararl ] [ terr ] [ iyot ] [ rüzga ] [ rem ] [ iot ] [ dul ] [ saprofit ] [ llo ] [ s t ] [ r n ] [ am? ] [ pes ] [ nebi ] [ neb ] [ ak c ] [ m r ] [ ayvanlar ] [ kary ] [ s s ] [ bağ ] [ kül ] [ karı ] [ alı ] [ agar ] [ ası ] [ kıl ] [ arı ] [ adi ] [ tini ] [ halı ] [ ar n ] [ ka t ] [ ta t ] [ tif ]